Op zoek naar predictieve (bio)markers voor uitgezaaide prostaatkanker

In juni 2018 werden voor het eerst op een groot internationaal congres resultaten gepresenteerd van onderzoek waarbij gebruik werd gemaakt van de database van Hartwig Medical Foundation. Lisanne van Dessel, arts-onderzoeker in het Erasmus MC, wilde meer inzicht krijgen in de biologie achter gemetaseerde (uitgezaaide) prostaat kanker. “Ondanks dat er de laatste jaren meer middelen op de markt zijn gekomen, blijft de prognose bij uitgezaaide prostaatkanker vrij slecht”, aldus Lisanne in haar uitleg over haar publicatie (Vimeo).

Vinden van biomakers
Het doel van het onderzoek was om te kijken of er wellicht predictieve of prognostische (bio)markers gevonden konden worden. Binnen de studie is gekeken of patiënten voor een bepaalde therapie (medicijn) in aanmerking konden komen. Een kleine groep bleek in aanmerking te kunnen komen voor immunotherapie. Een ander deel waren zogenaamde BRCA1 of 2 mutatie dragers en komen mogelijk in aanmerking voor PARP-remmers. Dit zijn medicijnen die in eerste instantie bedoeld zijn voor patiënten met uitgezaaide borstkanker. Lisanne hoopt dat met deze ‘ontdekkingen’ grotere groepen patiënten – in de toekomst – geholpen kunnen worden.

Whole Genome Sequencing is de sleutel
Met Whole Genome Sequencing is het mogelijk om alle type DNA afwijkingen in uitgezaaide tumoren te identificeren welke je deels zou missen als je alleen targeted sequencing toepast. Daardoor was het mogelijk om verschillende subgroepen te identificeren aan wie je gerichte therapieën (medicijnen) zou kunnen geven. Dit zou je verder moeten bestuderen in klinische studies, om te kunnen bepalen of dat ook daadwerkelijk betere uitkomsten oplevert voor de patiënt, is Lisanne van Dessel haar conclusie.

Research focusgroepen
“De resultaten van haar onderzoek vloeiden voort uit de nationale focusgroep prostaatkanker. Deze focusgroep is een van de inmiddels 19 onderzoeksfocusgroepen waarin landelijk wordt samengewerkt rondom de database van de Hartwig Medical Foundation. De focusgroepen zijn behandelings- en tumorspecifiek en zijn in 2018 opgezet in samenwerking met CPCT. Ze bestaan uit zowel artsen als onderzoekers’, vertelt Edwin Cuppen, wetenschappelijk directeur van Hartwig Medical Foundation. CPCT is een grote Nederlandse studie, waarbij alle patiënten met uitgezaaide kanker kunnen deelnemen.

Meer weten over het onderzoek? Lees dan het abstract van Van Dessel LF, van Riet J, Smits M, et al. The complete genomic landscape of metastatic prostate cancer pinpoints clinically targetable subgroups. J Clin Oncol 2018;36(15)suppl:5014.