Kanker bij kinderen: Máxima en Hartwig werken samen aan diagnostiek en onderzoek    

Het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie en Hartwig Medical Foundation starten een samenwerking om technieken voor moleculaire diagnostiek te verbeteren. Samen kunnen zij nu nog beter onderzoek doen naar de overeenkomsten en verschillen van kanker bij kinderen, jongeren en volwassenen. Dit kan belangrijke gevolgen hebben voor de manier waarop we deze groepen met specifieke soorten kanker behandelen.   

Veranderingen in zowel het DNA als het RNA – een vertaling van de DNA-code – kunnen belangrijke aanwijzingen geven over de precieze kankersoort, de agressiviteit van de tumor, en het mogelijke effect van doelgerichte medicijnen. Sinds de opening van het Prinses Máxima Centrum in 2018 wordt bij alle kinderen met kanker in Nederland al het beschikbare RNA in een stukje tumorweefsel bestudeerd met behulp van zogenoemde RNA-sequencing en het DNA met behulp van whole exome sequencing (WES).

Deze samenwerking richt zich op analyse van het volledige DNA: whole genome sequencing (WGS). Ook Hartwig analyseert het complete DNA van patiënten en hun tumoren met behulp van WGS. Daarnaast beheert de stichting de grootste database ter wereld met gegevens van patiënten met kanker.   

Toekomstige overstap 

Dr. Bastiaan Tops, hoofd van het kinderoncologisch lab van het Máxima: ‘Met deze samenwerking zetten we een belangrijke stap voor zowel onze diagnostiek als voor onderzoek. De methoden die we nu gebruiken geven ons informatie die nodig is zodat de kinderoncoloog ieder kind een passende behandeling voor kan schrijven. Wat het echter niet geeft is een beeld van het complete tumor-DNA. Met de huidige techniek brengen we de DNA-veranderingen van alle genen in kaart, maar dat is maar 2% van het totale DNA, terwijl het complete overzicht juist voor onderzoekers heel erg interessant is.’  

Bastiaan Tops, Prinses Máxima Centrum voor Kinderoncologie

Een bijkomend voordeel is dat verschillende testen in één test worden gecombineerd die wordt uitgevoerd in het Máxima. ‘Daarom hebben we als doel om op termijn de analyse van het gehele DNA vast onderdeel van onze moleculaire diagnostiek te maken’, zegt Tops. 

Onderzoek naar overeenkomsten en verschillen 

Prof. dr. ir. Edwin Cuppen, wetenschappelijk directeur van Hartwig Medical Foundation, vult aan: ‘Het in kaart brengen van het complete tumor-DNA is de laatste jaren steeds toegankelijker geworden door technologische ontwikkelingen en daling van kosten. Hartwig voert deze analyses al sinds 2015 uit en steeds meer ziekenhuizen in Nederland maken er inmiddels gebruik van voor diagnostiek bij bepaalde vormen van kanker bij volwassenen.’ 

De toename van het gebruik van whole genome sequencing biedt ook andere voordelen. Cuppen: ‘Deze techniek levert naast klinisch relevante informatie ook een enorme hoeveelheid data voor onderzoek op. Onderzoek naar de overeenkomsten en verschillen van kanker bij kinderen, jongeren en volwassenen wordt vergemakkelijkt. Dit kan belangrijke consequenties hebben voor de manier waarop we deze groepen met specifieke soorten kanker behandelen.’ 

Edwin Cuppen, Hartwig Medical Foundation

Samenwerking versnelt nieuwe ontwikkelingen 

De samenwerking tussen het Máxima en Hartwig richt zich voornamelijk op uniforme werkwijzen en omgang met data. Cuppen: ‘Als we in Nederland allemaal dezelfde laboratoriumprocedures en data-analyse uitvoeren, wordt het mogelijk om verschillende databases met elkaar te vergelijken en bepaalde analyses beter te maken. Zo zouden computeralgoritmes sneller kunnen ‘leren’ dankzij een grotere hoeveelheid data.’  

Bastiaan Tops, hoofd van het kinderoncologisch lab van het Máxima

‘Met deze samenwerking zetten we een belangrijke stap voor zowel onze diagnostiek als voor onderzoek’

Het Máxima richt zich ondermeer op de omgang met grote hoeveelheden data via cloud technologie. Dr. Patrick Kemmeren, onderzoekgroepsleider in het Máxima: ‘Cloud technologie maakt data toegankelijk voor onderzoekers wereldwijd, zonder dat hierbij de privacy van individuele patiënten in het geding komt. Dit zou onderzoek naar de genetische aspecten rond zeldzame ziekte kinderkanker sterk versnellen.’ Cuppen: ‘Hartwig heeft hier veel ervaring mee en beheert momenteel een van de grootste publiek toegankelijke databases met informatie van vele duizenden patiënten, waar onderzoekers wereldwijd gebruik van maken.’ 

Patrick Kemmeren, Prinses Máxima Centrum voor Kinderoncologie

Als whole genome sequencing  structureel wordt ingezet groeit het datavolume tot meerdere petabytes. Kemmeren: ‘Ter vergelijking om één petabyte op te slaan, heb je 1.000 ‘normale’ laptops nodig en veel computerkracht om de data te analyseren. Ook daarom is cloud computing technologie een belangrijke factor, het heeft een zo goed als onbeperkte opslagcapaciteit en vangt de piekbelastingen op.’ 

Door het voortouw te nemen, hopen het Máxima en Hartwig dat meer internationale centra volgen en zo onderzoek naar kinderkanker met behulp van DNA-analyses te versnellen. 

U las een artikel over het onderwerp Participerende ziekenhuizen. Wellicht bent u ook geïnteresseerd in Biomarker, Hartwig Medical Database, Hartwig Medical Foundation, Lerend zorgsysteem, Moleculaire diagnostiek, Onderzoek, of Whole genome sequencing.
Alle nieuwsberichten

Lees ook

Binnen de zorg moeten we anders gaan denken over onderzoek

Binnen de zorg moeten we anders gaan denken over onderzoek

07-08-2018

Interview met prof. Dr. Miriam Koopman, internist-oncoloog, hoogleraar colorectale oncologie en dagelijks bestuur Prospectief Landelijk CRC cohort (PLCRC) 7 augustus …

Data van private naar public cloud

Data van private naar public cloud

30-12-2019

Vanaf januari 2020 gaat Hartwig Medical Foundation voor de dataprocessing en -opslag over van een private cloud infrastructuur naar een …

Whole genome sequencing geeft vaak uitsluitsel over primaire origine en tumortype

Whole genome sequencing geeft vaak uitsluitsel over primaire origine en tumortype

24-04-2020

“Voor het geven van de juiste behandeling van kanker wil je weten waar de primaire tumor zich bevindt en wat …

Wilt u op de hoogte blijven van nieuwe ontwikkelingen?

Abonneer u op onze nieuwsbrieven

Meer weten over de complete DNA-test?

Ga naar OncoAct.nl